Wijnkado Blog
Ik ga op vakantie en neem terug… waarom smaakt die wijn thuis anders?
De variant op ‘ik ga op vakantie en neem mee’. Je kent het wel: je zit op een Provençaals terras of aan het strand van een Spaanse Costa te nippen aan een glas witte wijn of rosé en je denkt: ‘Da’s een lekkere wijn!’
Je gaat op zoek bij de plaatselijke wijnspeciaalzaak en ja hoor, ze hebben hem. Natuurlijk neem je dan een paar flessen mee voor thuis. Of je bezoekt aan het einde van de dag een plaatselijke wijnboer en dan koop je uiteraard óók wat.
Een paar weken later trek je – onder het mom van vakantie herbeleven – een flesje open. Maar wat blijkt? De wijn smaakt ineens heel anders. Hoe kan dat toch?
Dat een wijn thuis anders smaakt dan op vakantie is geen verbeelding. Je stemming, de omgeving, het gezelschap en de temperatuur beïnvloeden hoe je een wijn beleeft. Daarnaast kan een fles tijdens een hete autorit daadwerkelijk van smaak veranderen. We leggen het hier uit.
Beleving en verwachting
Ik merk het zelf ook. Je bent op wijnreis en dat voelt toch een beetje als vakantie. De wijnboer leidt je door zijn wijngaard en kelder, laat trots zijn vaten zien en vertelt enthousiast over zijn familie, druiven en manier van werken. Dan kan die wijn toch bijna niet slecht smaken?
Je proeft namelijk niet alleen met je neus en mond, maar ook met je ogen, oren en verwachtingen. In een groot onderzoek kregen ruim 2.500 mensen steeds dezelfde Rioja te proeven, maar onder verschillende kleuren licht en met verschillende muziek. Onder rood licht en met ‘zoete’ muziek werd de wijn het lekkerst gevonden. De omgeving veranderde de waardering met maximaal ongeveer 9%. Best veel voor exact dezelfde wijn.
Gemoedstoestand
Ook je stemming speelt mee. Op vakantie ben je meestal ontspannen, je hebt weinig haast en zit gezellig met andere mensen aan tafel. Dat is een heel ander uitgangspunt dan wanneer je na een lange werkdag moe thuiskomt en nog snel eten moet maken.
Ook dit is onderzocht. Consumenten proefden dezelfde wijnen in een proefruimte, thuis en in een restaurant. In het restaurant riepen de wijnen duidelijk meer positieve emoties op. De stemming vóór het proeven had eveneens invloed op de emoties die men bij de wijn ervoer. Het effect op de uiteindelijke smaakwaardering was overigens kleiner. Een vakantiestemming maakt dus niet automatisch van een matige wijn een topwijn, maar kleurt de totale beleving wel degelijk.
Als het warm is, is alles lekker
Dat is een persoonlijke stelling van mij. Je hebt een flinke wandeling gemaakt of de hele dag op het strand liggen bakken. Dan krijg je dorst en smaakt een koud glas witte wijn of rosé al snel geweldig.
Ook daar zit enige logica achter: wanneer je warm bent en dorst hebt, ervaart je lichaam iets kouds en verfrissends als extra aangenaam. Dat betekent natuurlijk nog niet dat iedere vakantiewijn ook écht goed is.
Let ook op de temperatuur van de wijn zelf. Een witte wijn of rosé die thuis te warm wordt geschonken, kan log en alcoholisch overkomen. Schenk je hem rechtstreeks uit een zeer koude koelkast, dan ruik en proef je juist minder.
Soms is de wijn echt veranderd
Er is nog een mogelijke oorzaak: de terugreis. Een fles wijn die urenlang in een snikhete auto of achterbak ligt, kan daadwerkelijk beschadigd raken. Hoge temperaturen versnellen de veroudering en kunnen frisse, fruitige aroma’s aantasten. Bewaar je vakantiewijn tijdens de reis dus zo koel mogelijk en nooit langdurig in een geparkeerde auto.
Daarom proeven wij thuis opnieuw
Wij proeven veel bij wijnboeren, op beurzen en natuurlijk ook op wijnreis. We nemen interessante flessen mee of laten ze later opsturen. Vervolgens worden ze hier in ’s-Hertogenbosch opnieuw geproefd door ons proefpanel.
De panelleden hebben niet door de wijngaard gelopen, niet met de wijnboer geluncht en geen uitzicht over de Provence gehad. Zij proeven dus puur de wijn. Is die dan nog steeds goed? Dan kunnen we hem opnemen.
Soms kom ik daarbij van een koude kermis thuis en wordt een wijn die ik ter plaatse heerlijk vond, door het proefpanel afgewezen. Daarom kopen we nooit direct op locatie of op een beurs in. Eerst naar huis, nogmaals proeven en dan pas beslissen. Dat is misschien iets minder romantisch, maar wel zo eerlijk.
Meer weten?
We hebben deze onderzoeken gebruikt voor deze blog:
En we vertellen hier wat meer over ons eigen selectieproces: hoe selecteert Wijnkado z’n wijnen?
